|
رِطةياندني كوميتةي ناوةندي حيزبي كومونيستي ئيران
بةبؤنةي 8 ي مارس رِؤذي جيهاني ذن
(2008)
حيزبي كؤمؤنيستي ئيَران ثيرؤزبايي 8ي مارس رؤذي جيهانيي ذن لة
سةرجةم ذنان و لة هةموو مرؤظيَكي ئازاديخواز دةكات.
لة هةلومةرجيَكدا بة ثيَشوازي 8ي مارس رؤذي جيهانيي ذنةوة دةضين كة
لايةنة دلهةذيَنةكاني بيَ مافي ذنان لة ئيَران نةتةنيا كةم
نةبوةتةوة، بةلَكو مافي تاكةكةسي و كؤمةلآيةتيشيان بةردةوام لة
ذيَر ياساي شةرع و دابونةريتي ئيسلاميدا ثيَشيَل دةكريَ و سيستمي
سةرمايةداري و ثياومةزنيي كؤماري ئيسلامي بةردةوام ئازادي، طيان و
كةرامةتي مرؤظايةتي ذنان، ياني نيوةي مرؤظةكاني ئةو كؤمةلَطايةي
يةخسيري زولَم و زؤري دةسةلآتداريَتي رةشي خؤي كردوة.
لة سالَي رابردووشدا شةثؤلي دووةمي سةركوت و هيَرشي هةوسارثضرِاوي
دةولَةتي ئةحمةدي نذاد بؤ سةر بزووتنةوة كؤمةلآيةتيةكان، لة هيَرش
بؤ سةر بزووتنةوةي ذنانةوة دةستي ثيَكرد، هةر دةلَيَي لة ميَذووي
هاوضةرخي ئيَراندا ئةو تيروثشكة بة نسيبي ذنان بوة كة هةر كاتيَك
دةسةلآتي سةرةرِؤ ويستي كؤمةلَطا و بزووتنةوة ئازاديخوازةكان
ضاوترسيَن بكات، لة دةستدريَذي بؤ سةر بزووتنةوةي ذنانةوة دةست
ثيَدةكات.
سيستمي سةرمايةداري و ثياومةزني كة ئاويَتةي ئايينيش كراوة،
هةلآواردني رةطةزي و ثالَناني ذناني بؤ جيَطاوشويَني رةطةزي دووةم
لة بازارِي كاريشدا وةها بنةرِةتي كردوةتةوة كة خةباتي ذناني بؤ
دةستةبةركردني سةربةخؤيي ئابووريي زؤر ئالَؤز و دذوار كردوة.
شيَوةي بيروبؤضووني زالَ و كولتوري كؤمةلَطا كة كولتوري ضيني
دةسةلآتدارة، لة ثيَناو سةر لة نويَ بةرهةم هيَنانةوةي هيَزي كاري
هةرزان بؤ سةرمايةداران، تةنيا ثياوان بة نان ئاوةري بنةمالَة
دادةنيَت و ئةوةش خؤي يةكيَك لة هؤكارةكاني زالَبووني سيستمي
هةلآواردني رةطةزي لة بازارِي كار داية. سيستمي هةلآواردني رةطةزي،
ذناني وةكو كؤيلةكاني بيَ حةقدةستي سةرماية، بيَبةش لة بيمةي
بيَكاري و سةرجةمي دابينكردنة كؤمةلآيةتيةكاني تر لة سوضي مالَ
خزاندوة. نةبووني سةربةخؤيي ئابووري قورسايي دةخاتة سةر ذنان لة
خةباتي ئةواندا بؤ وةديهيَناني يةكساني و مافي ئابووري وةك يةك لة
طةلَ ثياوان.
هةرضةندة لة ذيَر كاريطةري ئةو تةنط و ضةلَةمة بنةرِةتيانة، بةشي
ذنان لة بازارِي كاردا هيَشتا ناطاتة 15% بةلآم هةر لةو
ضوارضيَوةيةشدا جياوازي رةطةزي لة دابةشكردني ثيشةكاندا رؤلَي خؤي
دةبينيَ. ئةو ثيشانةي كة حةقدةستةكانيان كةمة، شارةزاييةكي
ئةوتؤيان ناويَت، كارة نيوة وةخت و تةواو وةختةكان و كاري كريَطرتة
بة بة حةقدةستي كةمةوة بة طشتي بؤ ذنان تةرخان كراون. ضوونة
سةرةوةي خيَراي ريَذةي ذناني خويَندةوار و خاوةن برِوانامةي بةرز
لة نيَو ذناني ئامادة بةكاردا ئالَوطؤرِيَكي بةرضاوي لةو ثيَكهاتة
باو و رةسةنةي هةلآواردني رةطةزيدا ثيَك نةهيَناوة و هةر ئةو
نايةكسانييةي رةطةزي لة دابةشكردني ثيشةكاندا، نايةكساني
حةقدةستةكانيشي بةدواوةية. لةو بازارِي كارةدا كة لة سةر
هةلآواردني رةطةزي دامةزراوة، ذنان لة ريزي ثيَشةوةي ئةو كةسانةن
كة سوكايةتي و بيَحورمةتيان ثيَدةكريَ و ئةزيةت و ئازار دةدريَن و
دةكةونة بةر شالآوي لة سةر كار دةركردن.
بة بووني وةها سيستميَكي هةلآواردني رةطةزي لة شويَني ذيان و
بازارِي كار لة كؤمةلَطةيةكدا كة بة ثيَي ئامارة فةرميةكان 20% و
بة ثيَي ئاماري ناوةندة ليَكؤلَينةوةكاني سةربةخؤ 50% خةلَكةكةي لة
ذيَر هيَلَي هةذاريدا دةذين، هةذاري رؤذ بة رؤذ زياتر ديمةني ذنانة
بة خؤيةوة دةطريَ، بازارِي لةشفرؤشي و بازرطاني سيَكسي ثةرة
دةستيَنيَت، ريَذةي كضاني راكردوو دةضيَتة سةريَ، ذمارةي ئةو
ذنانةي كة طيان و جةستةي خؤيان بة بلَيَسةي ئاطر دةسثيَرن، زؤرتر
دةبيَت و لة يةك وتةدا ذنان زياتر لة سةرجةم تويَذةكاني تري
كؤمةلَطا دةبنة قوربانيي خةسارة كؤمةلآيةتيةكان.
بزووتنةوةي ذناني ئيَران لةو هةلومةرجة هةذيَنةرة ئابووريةدا و لة
كاتيَكدا كة لة سةرجةم بوارةكاني ذياني كؤمةلآيةتيدا وةك نيوةي
ثياو هةذمار دةكريَ و زولَم و زؤري ياساكاني كؤيلةتي و
دواكةوتووانةي سيستمي سةرمايةداري ئيسلاميشي لة دةست و ثيَ ئالآوة،
هةروا دريَذةي بة ثيَشرِةويةكاني خؤي داوة.
لة كاتيَكدا كة بة شةثؤلي دووهةمي سةركوت بة هةزاران كةس لة ذنان
بة تاواني نةثاراستني ياسا و ريَساي ئيسلامي دةست بة سةر و
بانطهيَشتي بيَدادطاكاني كؤماري ئيسلامي كران، ذنان لة شويَني كار،
لة بنةمالَةدا و لة سةرجةم بوارةكاني ذياني كؤمةلآيةتيدا بة طذ
ياساكاني دذي ذني رذيمي سةرمايةداريي ئاييني دا ضوونةوة. ريَذةي
ئةو ذنانةي كة بؤ نارِةزايةتي دةربرِين بة ياساكان و جيَطاوشويَني
نزمي ذنان لة بنةمالَةدا روويان لة بيَدادطاكان دةكرد، زياتر بوو.
ريَذةيةكي زياتر لة ذنان لة دذي ياساكاني ثياومةزني راثةرِين.
هوطريي ذنان بؤ برِيني ثلةكاني خويَندني بالآ ضوة سةريَ. لة سالَي
رابردوودا ذنان بوونة كؤلَةكةيةكي بزووتنةوةي راديكالَي
خويَندكاري. ذنان لة كوردستان لة ريزي ثيَشةوةي داكؤكي لة مافي
مندالآن و هاوضارةنوسةكاني خؤياندا بوون و هاوشاني ضيني كريَكاري
كوردستان ئاطري بزووتنةوةي شؤرِشطيَرِانةي كوردستانيان بة طةشاوةيي
راطرت. لة بواري ضاثةمةني و رؤشنطةريش ضةندايةتي و ضؤنايةتي
نوسراوةكان، طؤظارةكان، ويَبلاطةكان و ئةو تؤرِة ئيَنتيَرنيَتيانةي
كة لة لايةن ضالاكاني بزووتنةوةي ذنانةوة بلآو دةكريَنةوة يان
بةرِيَوة دةبريَن و ثةرةسةندني تؤوي وشياري لة مةرِ جيَطاوشويَني
ذنان لة كؤمةلَطةدا، لة ميَذووي خةباتي ذناني ئيَراندا بيَ ويَنة
بووة.
ئةمرِؤكة لة كؤمةلَطةي ئيَراندا لايةنة بةربلآوةكاني ئةو
هةلآواردنة و قولَبوونةوةي نايةكساني و بيَمافي ذنان و لة
بةرامبةريشدا ثةرةسةندني داخوازيةكاني ئةوان بؤ ضارةسةري ئةو
هةلآواردنة هةلومةرجيَكي رةخساندوة كة هيَزة جؤراوجؤرةكاني
ئؤثؤزيسيؤني ياسايي و ناياسايي هةر كاميان بة طةلآلَة كردني بةشيَك
لةو داخوازيانة خؤيان بة داكؤكيكاري مافي ذنان دةزانن. بةلآم ئةم
هيَزانة بة ثيَي ناوةرؤكي ضينايةتي خؤيان، هةر كاميان ستراتيَذي
سياسي دياريكراوي خؤيان دةخةنة سةر ريَطاي بزووتنةوةي ذنان.
لة نيَوان ئةو بؤضوونانةدا تةنيا بؤضووني سؤسياليستي دةتوانيَت
ثيَشرِةوي بزووتنةوةي ذنان دابين بكات، بزووتنةوةي ذنان لة قؤناغي
ئيَستاي تيَثةرِيَنيَ و دةتوانيَت هيَزي بةريني ذناني كريَكار و
زةحمةتكيَشيش رةوانةي طؤرِةثاني خةباتي هاوبةش بكات. بزووتنةوةي
ذنان تا كاتيَك كة تواناييةكان و جموجؤلَةكاني خؤي لة ضوارضيَوةي
هةلَسوورِاوان و كةساني هةلَكةوتةدا قةتيس بكاتةوة، ناتوانيَت
جيَطاوشويَني راستةقينة و شياوي خؤي دةستةبةر بكاتةوة.
بؤ ئةوةي جةماوةري بةريني ذناني كريَكار و زةحمةتكيَش بيَنة
طؤرِةثاني خةباتةوة، دةبيَ تؤوي وشياريي لة مةرِ زولَم و زؤري سةر
ذنان لة ضوارضيَوةي بةريني كؤمةلآيةتيدا بضيَندريَت. دةبيَ ثةنجة
بخريَتة سةر ئةو خواست و داوايانةي كة ثيَشرِةوي لة وةديهاتني هةر
كامياندا بة ماناي طؤرِانكاري لة ذياني ئةو جةماوةرة بةرينةي ذنان
دابيَت. دةبيَ ذنان لةوة دلَنيا بكريَنةوة كة بة خةباتي يةكطرتوانة
دةتوانن بةشيَك لة داخوازةكانيان بة سةر هةر ئةو رذيمة ئيسلاميةشدا
بسةثيَنن. دةبيَ رؤلَ و كاركردي كولتور و ياساكاني ئاييني و
دةسةلآتداريَتي سياسي ئةوان لة ثتةوكردن و ثاكانةي زولَم و زؤر و
هةلآواردني سةر ذنان لة قاو بدريَت، بةلآم نابيَ بة بةرتةسك
كردنةوةي بزووتنةوةي ذنان بؤ خةبات لة دذي ياساكاني ئاييني، سيستمي
ضينايةتي سةرمايةداري وةكو سةرةكيترين هؤكاري زولَم و زؤري سةر
ذنان لة بير بكريَت.
فيمينيزمي ليبرِالَ بة بةلارِيَدا بردني سةرنجي ذنان لة سةر بنةضةي
زولَم و زؤري سةر خؤيان، نة تةنيا ثاكانة بؤ سيستمي سةرمايةداري
دةكات، بةلَكو بة هاودةستي لة طةلَ فيمينيزمي ئيسلامي و بة هيوا بة
دابةزيني ئاستي ياساكاني دذي ذني رذيمي ئيسلامي لة ريَطاي
ليَكدانةوة و خويَندنةوةي نويَ بؤ قورِئان و ياساكاني ئيسلامي و بة
طرتنة بةري ستراتيَذي ضاكسازي و مانةوةي كؤماري ئيسلامي و
سرِينةوةي سياسةت لة بزووتنةوةي ذنان، ئةو بزووتنةوةية بؤ خةبات لة
دذي ياساكاني ئيسلامي لة بار دةبات. كةمثةيني يةك ميليؤن ئيمزا كة
بؤ خؤي رةنطدانةوةي شكستي بةرةي ضاكسازيي دةسةلآتداريَتي و
وةدةرناني ئةوان لة دةسةلآتي دةولَةتية، بة باشترين شيَوة كارامة
نةبووني ستراتيَذي سياسي و فيَلَ و فوتةكاني ريَطاضارةي ليبرِالَي
لة بزووتنةوةي ذناندا ئاشكرا دةكات.
بؤضووني سؤسياليستي بة ناسيني سةرضاوةكاني هةلآواردني رةطةزي و
زولَم و زؤري سةر ذنان و بة ناسيني ئةو راستيية كة خةبات بؤ
رزطاريي راستةقينةي ذنان ئاوةلَدوانةي خةباتي دذي سةرمايةداريية،
بة بيَ ئةوةيكة نيطةراني هاورِيَبازي و سنوورةكاني خؤي لة طةلَ
بؤضوونةكاني تر بيَت، لة هةر خةباتيَكدا بؤ وةديهاتني داخوازيةكاني
ذنان هةرضةندة كة بضوكيش بن، ضالاكانة بةشداريي دةكات و لةو
ريَطةيةوة بؤ دابينكردني ستراتيَذي سؤسياليستي لة بزووتنةوةي
ذناندا هةولَ دةدات.
8ي مارس رؤذي هاوثشتي جيهاني ذنان و ثياواني ئازاديخواز لة دذي
هةلآواردني رةطةزي و بؤ وةديهيَناني بةرابةري راستةقينةي ذن و ثياو
بة هةولَداني هةرضي بةرينتر بؤ بةرِيَوة ضووني بة شكؤي مةراسيم و
كؤرِ و كؤبوونةوةكاني ئةو رؤذة ميَذوويية و هةولَدان بؤ
هاوثةيمانيَتي بةربلآوتري بزووتنةوةي ذنان لةطةلَ بزووتنةوةي
كريَكاري، ريَز ليَ بطرين.
ثيرؤز بيَت 8ي مارس رؤذي جيهانيي ذن
بذي ئازادي، بةرابةري، حكومةتي كريَكاري
كؤميتةي ناوةنديي حيزبي كؤمؤنيستي ئيَران
رةشةمةي 1386
مارسي 2008 |